Akaryakıt Piyasasında Ters Köşe: Dün Gece Zam, Bu Gece İndirim
Jeopolitik rüzgarların sert estiği küresel enerji piyasasında, Türkiye’deki akaryakıt fiyatları bir gün içinde iki kez değişti. Dün gece 1 lira 61 kuruşluk zam yansıyan benzin, bu gece yarısından itibaren 95 kuruş indirime girdi. Motorin ve LPG fiyatları ise bu dalgalanmanın dışında kaldı.
Küresel petrol piyasalarında yaşanan her sarsıntı, nihai tüketiciye pompa fiyatları olarak yansıyor. Son 24 saat, bu gerçeğin ne kadar hızlı ve çarpıcı bir şekilde işleyebileceğinin canlı bir örneği oldu. Araç sahipleri ve nakliyeciler için kritik öneme sahip akaryakıt fiyatları, dün akşam saatlerinde beklenen bir artışla karşılaştı. Ancak bu artışın ardından gelen gelişmeler, piyasanın ne kadar oynak ve dış faktörlere açık olduğunu bir kez daha gözler önüne serdi.
Geçtiğimiz günlerde İran’da başlayan protestolar ve ABD yönetiminden gelen olası müdahale sinyalleri, uluslararası petrol borsalarında belirgin bir hareketliliğe yol açtı. Orta Doğu’daki gerilim, her zaman olduğu gibi, petrolün varil fiyatını anında etkiledi. Bu jeopolitik gerilim dalgası, Türkiye’deki akaryakıt fiyatlandırmasına ilk etkisini dün gece benzin litre fiyatına 1.61 TL’lik bir zam olarak yansıttı. Ancak piyasa koşullarındaki hızlı değişim, bu kararı neredeyse 24 saat geçmeden revize ettirdi.
Enerji piyasası uzmanları, bu tür kısa vadeli ve ters yönlü düzeltmelerin, özellikle Brent petrol fiyatlarında anlık yaşanan sert çıkış ve düşüşlerin doğrudan bir sonucu olduğunu belirtiyor. Döviz kurlarındaki değişimlerle de birleşen bu etki, dağıtıcı firmaların maliyet hesaplarını sürekli yenilemek zorunda kalmasına neden oluyor.
Yapılan Son Düzenleme: Dün gece yarısı uygulanmaya başlayan zam, yerini bu gece (haberin yayınlandığı tarih itibarıyla) yeni bir düzenlemeye bıraktı. Buna göre:
- Benzin (litre): 95 kuruş indirim.
- Motorin (litre): Değişiklik yok. Önceki gün beklenen zam gerçekleşmedi.
- LPG (Otogaz – litre): Değişiklik yok.
Bu düzeltme ile, dünkü artışın önemli bir kısmı geri çekilmiş oldu. Ancak net fiyat, zam öncesi seviyenin üzerinde kaldı.
Motorin fiyatlarındaki durağanlık ise ayrı bir dikkat çekiyor. Nakliye ve lojistik sektörünün can damarı olan motorin için öngörülen zam, bu dalgalanma döneminde rafineri ve dağıtım kanalı tarafından masaya yansıtılmadı. Bu durum, arz-talep dengesi ve stok seviyeleri gibi iç piyasa dinamiklerinin de fiyat oluşumunda belirleyici olduğunu gösteriyor.
Tüketici nezdinde ise bu hızlı değişimler, akaryakıt alışverişlerinde belirsizliği artırıyor. Birçok araç sahibi, “En uygun fiyatı yakalamak için ne zaman depo doldurayım?” sorusuna yanıt bulmakta zorlanıyor. Enerji Ekonomisti Dr. Selva Demiralp, bu tür dönemlerde tüketicilerin kısa vadeli spekülasyonlardan ziyade, orta vadeli eğilimlere odaklanması gerektiğini vurguluyor. Demiralp, “Jeopolitik risk priminin yüksek olduğu şu günlerde, petrol fiyatlarındaki her titreşim anında pompa fiyatlarına yansıyacak. Ancak asıl belirleyici olan, dolar/TL paritesindeki seyir ve küresel talepteki yönelim olacak” diye ekliyor.
Önümüzdeki günlerde, İran’daki durumun seyri, ABD’nin tutumu ve OPEC+ ülkelerinin üretim politikalarındaki olası değişiklikler, petrol fiyatlarını ve dolayısıyla Türkiye’deki akaryakıt maliyetlerini şekillendirmeye devam edecek. Tüketiciler ve sektör temsilcileri, bu jeopolitik ve ekonomik verileri yakından takip etmek zorunda kalacak.